معجزه آسیای مرکزی؛ از بحران و تهدید تا شراکت سازنده

نیویورک – خبرگزاری کوکچه-:سعیده میرضیایوا، رئیس اداره ریاست‌جمهوری ازبکستان، طی سخنرانی در مجمع عمومی سازمان ملل متحد با اشاره به تغییرات چشمگیر آسیای مرکزی تصریح کرد که این منطقه تا همین چند سال پیش به‌دلیل اختلافات مرزی و چالش‌های مدیریت آب شناخته می‌شد، اما امروز با اراده سیاسی رهبران کشورها، به فضایی مبدل شده که همسایگان یکدیگر را شریک خود می‌دانند. وی با تأکید بر رویکرد کشورش در قبال افغانستان، هشدار داد که نگاه صرفاً تهدیدمحور به افغانستان گره‌گشا نیست و باید به مردم این کشور امید بخشید.

وی در ادامه به دستاوردهای اقتصادی و اجتماعی خیره‌کننده ازبکستان طی یک دهه گذشته اشاره کرد و افزود که حجم اقتصاد این کشور از ۵۰ میلیارد به ۱۴۷ میلیارد دلار افزایش یافته، صادرات سه‌برابر شده و بیش از ۱۵۰ میلیارد دلار سرمایه‌گذاری خارجی جذب شده است. به گفته وی، با کاهش نرخ فقر به چهار درصد، نزدیک به ۱۰ میلیون نفر از فقر نجات یافته‌اند و شاخص‌های آموزش پیش‌دبستانی و عالی، افزایش امید به زندگی به بالای ۷۵ سال و کاهش چشمگیر مرگ‌ومیر مادران و کودکان بهبود یافته است.

نماینده ارشد ازبکستان همچنین فاجعه زیست‌محیطی دریای آرال را نتیجه بی‌مبالاتی گذشته نسبت به طبیعت خواند و اعلام کرد که تاشکند با ایجاد فضای سبز در بستر خشک‌شده این دریا، توسعه فناوری‌های نوین آب و هدف‌گذاری سهم ۵۴ درصدی انرژی‌های تجدیدپذیر تا سال ۲۰۳۰، آرال را به آزمایشگاهی برای راه حل‌های محیط زیستی تبدیل کرده است. وی از ابتکار کشورش برای نام‌گذاری دهه ۲۰۲۷ تا ۲۰۳۶ به نام «دهه اقدام برای جنگل‌کاری» حمایت کرد و یادآور شد که ازبکستان سال آینده ریاست جنبش عدم تعهد را بر عهده خواهد داشت.

سخنرانی سعیده میرضیایوا در سازمان ملل متحد، گویای قدرت دیپلماسی منطقه‌ای و توسعه درون‌زا در آسیای مرکزی است. تبدیل منطقه‌ای که زمانی آبستن تنش‌های مرزی و امنیتی بود به کانون همگرایی اقتصادی و شراکت‌های سازنده، الگویی الهام‌بخش برای سایر مناطق جهان به شمار می‌رود. تمرکز ازبکستان بر توسعه پایدار، مدیریت بحران‌های زیست‌محیطی همچون فاجعه آرال و رویکرد واقع‌بینانه و انسان‌دوستانه نسبت به آینده افغانستان، نشانگر عزم جدی تاشکند برای ایام‌داری نقش‌آفرینی مؤثر و فعال در معادلات منطقه‌ای و جهانی است.