افغانستانجهان
موضوعات داغ

ترور هدفمند فرماندهان مخالف طالبان در ایران؛ سکوت جمهوری اسلامی زیر سؤال

در کمتر از چهار ماه، دومین فرمانده ارشد مخالف طالبان در خاک ایران ترور شد. جنرال اکرام‌الدین سریع، از افسران بلندپایه حکومت پیشین افغانستان، نزدیک خانه‌اش در تهران توسط افراد نقاب‌پوش به قتل رسید. این حادثه در حالی رخ داده که پیش‌تر، معروف غلامی، چهره سیاسی-نظامی نزدیک به اسماعیل‌خان، در مشهد هدف گلوله قرار گرفت. منابع نزدیک به قربانیان، طالبان را مسئول این ترورها می‌دانند و سکوت مقامات ایرانی را نشانه‌ای از ملاحظات سیاسی در قبال روابط نزدیک با طالبان تفسیر می‌کنند.

جنرال اکرام‌الدین سریع، از افسران مسلکی افغانستان و فرمانده سابق پلیس ولایت‌های نورستان، بغلان و تخار، پس از سقوط حکومت پیشین به ایران پناه برد. او به‌عنوان نماینده نظامیان سابق افغان در ایران فعالیت می‌کرد و به دلیل مواضع صریح ضد طالبان شناخته می‌شد. سریع پیش از ترور، توسط پلیس ایران بازداشت و بازجویی شده بود، اما جزئیات این پرونده هیچ‌گاه منتشر نشد.

این ترور دومین مورد هدف‌گیری چهره‌های مخالف طالبان در ایران طی چهار ماه اخیر است. پیش از این، معروف غلامی، از فرماندهان نزدیک به اسماعیل‌خان، در مشهد ترور شده بود. پلیس ایران در پرونده غلامی سه مظنون را بازداشت کرد، اما دو نفر را آزاد نمود و هیچ توضیح شفافی درباره وابستگی آنان ارائه نداد. یک منبع آگاه از تحقیقات، عامل دستگیرشده را مرتبط با طالبان دانسته است.

طالبان پیش‌تر تهدید کرده بود که مخالفان خود را در خارج از مرزهای افغانستان هدف قرار خواهد داد. محمد نبی عمری، معین وزارت داخله طالبان، ادعا کرده بود که این گروه حتی با هزینه ناچیز می‌تواند مخالفان را در بیرون از کشور حذف کند. همچنین سعید خوستی، سخنگوی پیشین سراج‌الدین حقانی، دو سال پیش مخالفان خارج‌نشین را به مرگ تهدید کرده بود.

سکوت مقامات جمهوری اسلامی در قبال این ترورها، انتقادات گسترده‌ای را برانگیخته است. ایران با واگذاری سفارت افغانستان در تهران و قنسولگری مشهد به طالبان، عملاً فضای فعالیت برای این گروه را تسهیل کرده است. بسیاری از تحلیلگران، سکوت تهران را ناشی از اولویت‌دادن به روابط با طالبان و تأمین منافع منطقه‌ای می‌دانند.

نظامیان سابق افغان در ایران که اغلب با مشکلات اقامتی مواجه هستند، حالا با تهدید جانی مضاعف روبه‌رو شده‌اند. آنان از جمهوری اسلامی می‌خواهند که مسئولیت حفاظت از جان پناهندگان را جدی بگیرد و در برابر ترورهای فرامرزی طالبان موضعی شفاف اتخاذ کند.

این ترورها زنگ خطری برای تمام مخالفان طالبان در خارج از افغانستان محسوب می‌شود. منابعی از برنامه‌ریزی طالبان برای هدف‌گیری رهبران جبهه مقاومت در تاجیکستان خبر داده‌اند که البته توسط نیروهای امنیتی این کشور خنثی شد. اکنون پرسش اصلی این است که آیا جمهوری اسلامی حاضر است امنیت پناهندگان افغان را قربانی رابطه با طالبان کند؟

دکمه بازگشت به بالا