سالانه حدود ۳.۷ میلیون کودک در افغانستان از «سوءتغذیه شدید»رنج میبرند
بر اساس اعلام یونیسف، سالانه حدود ۳.۷ میلیون کودک در افغانستان از «سوءتغذیه شدید» رنج میبرند. این عارضه نه تنها خطر مرگ را تا ۱۲ برابر افزایش میدهد، بلکه به رشد مغز در هزار روز نخست زندگی آسیب زده، سیستم ایمنی را تضعیف و کودکان را در برابر بیماریها آسیبپذیرتر میسازد. نرخ سوءتغذیه در افغانستان طی بیش از دو دهه گذشته تقریباً بدون تغییر مانده است.
کابل/ خبرگزاری کوکچه
در حالی که بحران انسانی در افغانستان همچنان قربانی میگیرد، صندوق کودکان سازمان ملل متحد (یونیسف) در تازهترین گزارش تکاندهنده خود از ابعاد وحشتناک یک فاجعه خاموش پرده برداشت که بر اساس آن، افغانستان اکنون با یکی از شدیدترین بحرانهای سوءتغذیه کودکان در سطح جهان دستوجپنجه نرم میکند.
طبق آمارهای رسمی ارائه شده توسط این نهاد بینالمللی، سالانه حدود 3.7 میلیون کودک افغان از عارضه خطرناک «سوءتغذیه شدید» رنج میبرند؛ وضعیتی که تاجالدین اویوال، نماینده ارشد یونیسف در افغانستان، روز سهشنبه در مراسم رونمایی از «راهنمای تجدیدنظرشده ملی پیشگیری و درمان سوءتغذیه» در کابل، آن را زنگ خطری جدی برای جامعه جهانی خواند و بر فوریت اجرای مداخلات نجاتبخش برای جلوگیری از مرگومیر گسترده کودکان تأکید کرد.
این بحران عمیق که پس از تحولات سیاسی اوت 2021 و سقوط ساختارهای اقتصادی کشور شتابی نگرانکننده به خود گرفته، با خشکسالیهای پیدرپی و کاهش چشمگیر کمکهای بشردوستانه تشدید شده است؛ بهطوریکه برآوردهای برنامه جهانی غذا نشان میدهد که اکنون بیش از 90 درصد خانوارهای افغان توان مالی تأمین غذای کافی و مغذی را ندارند.
این فقر گسترده و گرسنگی مزمن، نسل فعلی کودکان افغانستان را در لبه پرتگاهی قرار داده که نه تنها حیات آنها را تهدید میکند، بلکه آنان را با خطر آسیبهای دائمی رشدی، اختلالات ذهنی و ضعفهای جسمانی غیرقابلجبران مواجه ساخته است که میتواند آینده نیروی انسانی کشور را برای دههها تحتالشعاع قرار دهد.
نماینده یونیسف با هشدار صریح نسبت به پیامدهای مرگبار این وضعیت، اعلام کرد که ابتلا به سوءتغذیه، خطر مرگ کودکان را تا 12 برابر افزایش میدهد و سیستم ایمنی و رشد مغزی آنان را بهطور جبرانناپذیری تخریب میکند. وی با ابراز نگرانی از اینکه نرخ سوءتغذیه در افغانستان طی بیش از 2 دهه گذشته تقریباً بدون تغییر مانده است، دستورالعمل جدیدی را معرفی کرد که با همکاری سازمان جهانی بهداشت و بر پایه واقعیتهای میدانی افغانستان تدوین شده است؛ این سند راهبردی با ایجاد تغییرات اساسی در رویکردهای سنتی، چهار محور کلیدی شامل تمرکز بر موارد بحرانی، تقویت رژیمهای درمانی خانگی، توانمندسازی کارکنان بهداشت محلی و برای نخستینبار، ارائه پروتکلهای ویژه برای نوزادان زیر 6 ماه را هدف قرار داده است.
یونیسف که هماکنون به عنوان تنها تأمینکننده غذای درمانی آماده مصرف (RUTF) در افغانستان شناخته میشود، اعلام کرده است که این راهنمای جدید در کنار «برنامه اقدام مشترک»، یک چارچوب ملی و عملیاتی روشن را برای نجات جان کودکان ترسیم میکند تا از گسترش بیشتر این فاجعه جلوگیری شود.
این نهاد با بهرهگیری از شبکه گستردهای شامل بیش از 3400 مرکز بهداشتی و درمانی در سراسر ولایات افغانستان، تلاش میکند تا خدمات حیاتی را به دورافتادهترین مناطق برساند، اما مقامات این سازمان تأکید کردهاند که بدون حمایت مالی پایدار و تعهد جامعه بینالملل، پیروزی در این نبرد دشوار ناممکن خواهد بود.
پایان بخشیدن به این تراژدی انسانی نیازمند یک بسیج عمومی و اقدام جمعی است، زیرا عوامل ریشهای همچون فروپاشی اقتصادی و تغییرات اقلیمی همچنان بر شدت بحران میافزایند و میلیونها کودک بیدفاع را در معرض خطر قرار میدهند.
رونمایی از این دستورالعملهای جدید اگرچه گامی حیاتی محسوب میشود، اما به گفته کارشناسان و مقامات یونیسف، موفقیت آن در گرو تأمین بودجه کافی و توجه ویژه به زیرساختهای سلامت است تا بتوان چرخه معیوب فقر و سوءتغذیه را که سالهاست گریبانگیر کودکان افغان شده، متوقف کرد و امید به زندگی را به خانوادههای آسیبپذیر بازگرداند.
